حسن الأمين ( مترجم : مهدى زنديه )
298
الإسماعيليون والمغول ونصير الدين الطوسي ( اسماعيليون و مغول و خواجه نصير الدين طوسى ) ( فارسى )
از جمله مواردى كه نشاندهندهء اتقان كار حسن صباح است انتخاب همين منطقه بهعنوان مقر و پايگاه حكومت خود مىباشد . چرا كه اين منطقه ، منطقهاى است حاصلخيز و با محصولات زراعى متنوعش غنى كه با آبهاى فراوان رودها ، قنوات و چشمههاى آن سيراب مىشود و در صورت محاصره اقتصادى درازمدت و قطع كمكهاى غذايى قادر است بهطور خودكفا ، نيازمندىهاى خود را تأمين كند . ما با چشمان خود ديديم كه چگونه زمينها در اين منطقه در دو موسم از يك سال كشت مىشود . ما مشاهده كرديم كه خرمنهاى گندمى كه درو شده بودند ، از مزرعه بارگيرى مىشدند و در همان زمان براى كشت برنج در همان مزرعه ، آب در جريان بود . در اين منطقه انواع حبوبات كه مهمترين آنها عبارتند از عدس ، لوبياسبز ، لوبيا و نخود ، به حد وفور توليد و به خارج از اين منطقه صادر مىشود . بهعلاوه اين منطقه يكى از بزرگترين نقاط كشت برنج محسوب مىشود ؛ اما گندم در اين منطقه نسبت به ساير محصولات توليد كمترى دارد . از طرف ديگر در اين سرزمين جنگلهاى انبوهى متشكل از درختان گردو و فندق وجود دارد . در بارآورى و باردارى درختان گردو و فندق همين بس كه تنها سه روستا از اين منطقه يعنى روستاهاى تلاتر كه قبلا از آن ياد شد ، و دو روستاى ديگر در همسايگى آن ، تنها در يك فصل يك ميليون و دويست تن فندق محصول مىدهد . و محصول هر درخت گردو در روستاى تلاتر تنها در يك فصل به مقدار شصت هزار تومان است . اينها را گفتيم تا نشان دهيم حسن صباح بهترين مكان را براى حكومتش انتخاب كرد : قلعههاى تسخيرناپذير بر فراز قلههاى كوههاى دور از دسترس ؛ و